Zmiany

Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Dodane 1268 bajtów ,  16:05, 6 paź 2018
Dodanie zdjęcia
[[Plik:Aniela Makarewicz.jpg|200px|thumb|prawo|Aniela Makarewiczówna w mundurze Ochotniczej Legii Kobiet (1920 lub 1921 r.)]]
'''Aniela Makarewiczówna''' (ur. 1 stycznia 1897 r. w Warszawie, zm. 2 listopada 1988 r. w Ozorkowie) - kobieta-żołnierz Ochotniczej Legii Kobiet<ref>Ochotnicza Legia Kobiet - polska ochotnicza organizacja wojskowa utworzona we Lwowie w 1918 r. przez kobiety, pragnące walczyć o niepodległość Polski.</ref>, siostra sanitarna, położona.<br />
==Biografia==
Córka Emilji z d. Nowak i Piotra, małżeństwa Makarewiczów. Miała sześcioro rodzeństwa, siostry: Helenę, Stanisławę i Jadwigę oraz braci: Romana, Adama i Bronisława. Rodzina przybyła do Ozorkowa z Warszawy na początku XX w.
W okresie od 1920 r. do 12 sierpnia 1921 r. Aniela Makarewiczówna pełniła służbę wartowniczą w Ochotniczej Legii Kobiet w Warszawie, w 2. kompanii na Pradze. Została uhonorowana odznaką "Za Trud Ofiarny"<ref>Odznaka ustanowiona prawdopodobnie w 1920 r. Najważniejszym kryterium jej przyznania była 6-miesięczna służba w Ochotniczej Legii Kobiet.</ref><ref>Markert Z., ''Odznaka Za Trud Ofiarny'', Przegląd Historyczno-Wojskowy 2015, 16(67)/4 (254), s. 141-168 [http://bazhum.muzhp.pl/media//files/Przeglad_Historyczno_Wojskowy/Przeglad_Historyczno_Wojskowy-r2015-t16_(67)-n4_(254)/Przeglad_Historyczno_Wojskowy-r2015-t16_(67)-n4_(254)-s141-168/Przeglad_Historyczno_Wojskowy-r2015-t16_(67)-n4_(254)-s141-168.pdf [dostęp 27.09.2018]] A. Makarewiczówna jest wymieniona na s. 17, poz. w tabeli 135.</ref> oraz Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918-1921 "Polska Swemu Obrońcy"<ref>Medal przyznawany wojskowym i cywilom, którzy od 1 listopada 1918 do 18 marca 1921 byli czynnymi żołnierzami, zostali ranni lub polegli. [https://pl.wikipedia.org/wiki/Medal_Pami%C4%85tkowy_za_Wojn%C4%99_1918%E2%80%931921]</ref>.<br />Po zakończeniu służby wojskowej pracowała w Warszawie jako pielęgniarka. 9 kwietnia 1926 r. ukończyła Warszawską Miejską Szkołę Położnych, otrzymując stopień położnej-akuszerki (fot. 35). <br />Była założycielką Oddziału Warszawskiego Związku Legionistek Polskich (fot. 411). <br />Na początku l. 30. XX w. za namową [https://pl.wikipedia.org/wiki/W%C5%82adys%C5%82aw_Korni%C5%82owicz ks. Władysława Korniłowicza] podjęła pracę w Zakładzie dla Niewidomych w Laskach pod Warszawą<ref>Obecnie Ośrodek Szkolno-Wychowawczy dla Dzieci Niewidomych im. Róży Czackiej w Laskach.</ref>. 15 sierpnia 1932 r. złożyła roczne śluby zakonne (fot. 12) w Stowarzyszeniu Sióstr Samarytanek Krzyża Chrystusowego, przyjmując imię: siostra Emilja (fot. 4). Z polecenia ks. W. Korniłowicza, który należał do grona bliskich znajomych Józefa Piłsudskiego, wiosną 1935 r. A. Makarewiczówna podjęła w Belwederze obowiązki siostry sanitarnej, pełniącej opiekę medyczną przy łożu umierającego Marszałka. W dn. 12 maja 1935 r. ks. Korniłowicz został wezwany, zgodnie z ostatnią wolą Józefa Piłsudskiego, do Belwederu w celu udzielenia Marszałkowi sakramentu Ostatniego Namaszczenia. Wśród nielicznych osób znajdujących się w pokoju w chwili śmierci, była obecna również Makarewiczówna.<ref>Garlicki A., ''Józef Piłsudski 1867-1935. Warszawa 1988, s. 699.</ref> O fakcie tym wspomina w swoim diariuszu adiutant J. Piłsudskiego rotmistrz Aleksander Hrynkiewicz<ref>Diariusz (pamiętnik) znajduje się w zbiorach Instytutu Józefa Piłsudskiego w Nowym Jorku.</ref>.<br />
Po śmierci Józefa Piłsudskiego Aniela Makarewiczówna powróciła do Ozorkowa i aż do emerytury pracowała jako położna. Nigdy nie wyszła za mąż, mieszkała z siostrą Heleną i rodziną drugiej siostry, Stanisławy.<br />
Zmarła w wieku 91 lat w swoim domu, została pochowana na [[Cmentarz Stary|cmentarzu Starym]] w Ozorkowie.
==Osobowość==
W okresie II wojny światowej i długo po jej zakończeniu Aniela Makarewiczówna pracowała ofiarnie jako położna-akuszerka. Bez względu na pogodę, porę dnia czy nocy spieszyła z pomocą przyszłym matkom z terenu miasta Ozorkowa i okolic, pomagając w przyjściu na świat wielu mieszkańcom.<br />
Była bardzo pobożna, codziennie uczestniczyła w mszy św. Od wczesnej wiosny do późnej jesieni chodziła do kościoła boso. Jej charakterystyczną postać z bosymi stopami, w ciemnych, sięgających ziemi sukniach zapamiętało wielu ozorkowian.<br />
==Medale i odznaczenia==
* Odznaka "Za Trud Ofiarny"
* Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918-1921 "Polska Swemu Obrońcy" (1930)
*Dyplom Jubileuszowy za długoletnią pracę w Służbie Zdrowia (1957)
=Galeria=
<gallery>
Aniela z rodzicami i bratem Romanem.jpg|1. Aniela (stoi) z rodzicami i bratem Romanem. Warszawa, (ok. 1902 r.)Aniela.jpg|2. AnielaOdznaka za trud ofiarny.jpg|3. Odznaka "Za Trud Ofiarny"Legionistki.jpg|4. Pamiątkowe zdjęcie 2. kompanii Warszawskiej Ochotniczej Legii Kobiet (1920 lub 1921 r.)Świadectwo położna.jpg|5. Świadectwo ukończenia Warszawskiej Miejskiej Szkoły Położnych (9 kwietnia 1926)Nadanie medalu.jpg|6. Nadanie Anieli Medalu Pamiątkowego za Wojnę 1918-1921 "Polska Swemu Obrońcy" (10.06.1930)Medal1.jpg|7. Oryginalny Medal Pamiątkowy Anieli za Wojnę 1918-1921 "Polska Swemu Obrońcy", przechowywany w archiwum rodzinnym (awers)Medal2.jpg|8. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918-1921 "Polska Swemu Obrońcy" (rewers)Legitymacja1.jpg|9. Legitymacja członkowska nr 5 Oddziału Warszawskiego Związku Legionistek Polskich Legitymacja2.jpg|10. Legitymacja członkowska nr 5 Oddziału Warszawskiego Związku Legionistek PolskichLegitymacja3.jpg|11. Legitymacja członkowska nr 5 członkini-założycielki Oddziału Warszawskiego Związku Legionistek Polskich Śluby zakonne.jpg|12. Śluby zakonnespisane odręcznie przez Anielę (15.08.1932)Aniela_w_stroju_zakonnym.jpg|13. Śluby zakonne spisane odręcznie przez Anielę (15.08.1932)Rodzina MakarewiczówPoświadczenie służby.jpg|Rodzina Makarewiczów14. U góry od lewej: JadwigaPoświadczenie służby w "Warszawskiej Ochotniczej Legji Kobiet, Stanisława, Helenaw 2. Siedzą: Piotr Makarewicz kompanji na Pradze" (ojciec13.02.1936), AnielaZ rodzeństwem.jpg|15. Z rodzeństwem. Od lewej: Stanisława, Aniela, Bronisław, Jadwiga (okRodzina Makarewiczów.jpg|16. Rodzina Makarewiczów. 1938 rU góry od lewej: Jadwiga, Stanisława, Helena.Siedzą: Piotr Makarewicz (ojciec), AnielaPrzed domem z rodziną.jpg|17. Przed domem z rodziną. Pierwsza z lewej Aniela (1960 r.)Przy choince.jpg|18. Przy choince z rodziną. Od lewej: siostra Helena, Franciszka Trzcińska, Mieczysław Trzciński, Aniela (1960 r.)
</gallery>
''<small>Oprac. [[Trzcińska Danuta|Danuta Trzcińska]] i Piotr Pisera</small>''

Menu nawigacyjne